روزگار پرفراز و نشیب بازیگر بالفطره/ اکبر عبدی؛ از اوجنشینی با «آقای قندی» و «غلامرضا» و «ملیجک» تا سالهای کمفروغ دهه ۹۰
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، دوشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۵ که اکبر عبدی، بازیگر سرشناس سینما و تلویزیون و تئاتر با دهها نقش ماندگار در ذهن علاقهمندانش، تصویری از خود در کنار علی دایی در صفحه اینستاگرامش پُست کرد و نوشت: «خدا را شکر، حالم خوب است و قبل از هر چیز این لطف و عنایت خداوند بوده که شامل حالم شده است.» احتمالا به ذهن هیچکس نمیرسید که تنها کمی بیش از یک ماه بعد، خبر برسد: «اکبر عبدی درگذشت.»
بازیگری تنها با ۶۶ سال عمر و کارنامهای عجیب سینوسی؛ طوری که درخشش سالهای دهه ۶۰ و ۷۰ آن هیچ با کمفروغترین سالهایش در دهه ۹۰ قابل مقایسه نیست و اگر او را نشناسی ممکن است حتی درنیابی آن که بر صفحه تلویزیون یا سینما میبینی همان بازیگر بالفطرهای است که در برابر دوربین اثری دیگر دیده بودی. این هم شاید از عجایب سینما باشد که اکبر عبدی با وجود ۸۳ فیلم سینمایی در کارنامهاش و بازی در نقش دست کم ۱۰ شخصیت ماندگار؛ از آقای قندی (اجارهنشینها) و غلامرضا (مادر) و سر گروهبان مکوندی (ای ایران) تا ملیجک (ناصرالدینشاه آکتور سینما) و آقا فرج بوسلیکی (دلشدگان) و اکبر (هنرپیشه) و دجین (روز فرشته)، تنها دو مرتبه موفق به کسب جایزه بهترین بازیگر مرد آن هم در نقش مکمل شد: یکبار از هشتمین جشنواره فیلم فجر برای بازی در فیلم «مادر» ساخته علی حاتمی (۱۳۶۸) و بار دیگر از سیامین دوره این رویداد برای نقشآفرینی در فیلم «خوابم میآد» ساخته رضا عطاران.
اکبر عبدی؛ مشهورترین کمدین سینمای ایران، با سابقه بازی در بیش از ۱۰۰ اثر سینمایی و تلویزیونی و نمایشی، متولد چهارم شهریور ۱۳۳۹ در تهران، فعالیت هنری خود را در سال ۱۳۵۸ با بازی در نمایشهای آماتوری آغاز کرد. او ۲۱ ساله بود که با «مثلآباد» به کارگردانی رضا ژیان وارد تلویزیون شد و اولین فیلم سینماییاش را به نام «جنجال بزرگ» سه سال بعد برای سیاوش شاکری بازی کرد. سرآغاز ورود این بازیگر به تلویزیون از زبان خودش، چنین بود: «من برای کوهنوردی به کلکچال میرفتم و در آنجا خیلی از روزها تئاتر خیابانی اجرا میکردم. همین کار را در پارک منظریه و ملت هم انجام میدادم. البته آن موقع نمیدانستم که اسم این گونه تئاتر، تئاتر خیابانی است و بعدها از اساتید شنیدم.
دوستی به اسم امیر کار من را در همان کلکچال دید و من را برای بازی در نمایش «فیل در پرونده» اوژن یونسکو دعوت کرد. این نمایش به کارگردانی صادق عاطفی در تئاتر شهر به اجرا درآمد و نقش خیاط را به من دادند. چون بازی براساس بداههسازی بود آرام آرام آن نقش، جزو نقشهای اصلی نمایش شد. در آن کار افتخار داشتم که در کنار پرویز پورحسینی، مرحوم رضا ژیان، مرحوم جهانگیر صمیمیفر، کامران فیوضات، سیروس گرجستانی و خیلی از دوستان دیگر بازی کنم. در همان کار بین من و ژیان دوستی عمیقی برقرار شد و بعد با هم رفتوآمد خانوادگی پیدا کردیم و مثل دو برادر شدیم. در دو تئاتر دیگر هم با ژیان همکاری داشتم و همراه او برای اولین بار با بازی در سریال «مثلآباد» به تلویزیون راه پیدا کردم. «مثلآباد» نوشته زویا زاکاریان، مادر تنها فرزند رضا ژیان بود. سال ۵۹ بود. بعد هم «محله برو بیا» و «محله بهداشت» را کار کردیم.»
شهرت گسترده اکبر عبدی در سینما بهویژه مدیون «اجارهنشینها» ساخته داریوش مهرجویی بود. بازی او در نقش «غلامرضا» در فیلم «مادر» ساخته علی حاتمی در سال ۱۳۶۸، یکی دیگر از نقشهای ماندگار کارنامهاش شد. عبدی در سالهای بعد در فیلمهای مطرحی چون «ای ایران» ساخته ناصر تقوایی، «دلشدگان» ساخته علی حاتمی، «ناصرالدین شاه آکتور سینما» و «هنرپیشه» ساخته محسن مخملباف نیز بازی کرد و توانایی خود را در نقشهایی فراتر از کمدی نشان داد. یکی دیگر از نقشهای مشهور و در عین حال جنجالی او به فیلم «آدمبرفی» ساخته داود میرباقری تعلق داشت. عبدی در این فیلم نقش مردی را بازی میکرد که برای رسیدن به آمریکا خود را به شکل یک زن درمیآورد. فیلم که در سال ۱۳۷۳ ساخته شده بود، چند سال اجازه نمایش عمومی پیدا نکرد. اکبر عبدی در سال ۱۳۹۰ نیز در نقش یک زن سالخورده در فیلم «خوابم میآد»، نخستین ساخته سینمایی رضا عطاران بازی کرد. او پس از دورهای کمکاری در نیمه دوم دهه ۱۳۷۰، فعالیت خود را در سینما و تلویزیون ادامه داد و در دهههای ۱۳۸۰ و ۱۳۹۰ با فیلمهای کمدی «اخراجیها» بار دیگر با طیف گستردهای از تماشاگران ارتباط برقرار کرد.
اکبر عبدی که بهواسطه حضور در نقشهایی مسنتر یا جوانتر از سن واقعیاش و بازی در نقشهایی با ظاهر مبدل به مرد هزار چهره سینما و تئاتر ایران ملقب بود، حدود ساعت ۲۰ امشب جمعه دوم مرداد ۱۴۰۵ در حالی در منزل خود بر اثر عوارض بیماری قبلی از دنیا رفت که اگر نبود تئاتر و سینما و تلویزیون ایران بسیاری از صحنههای ماندگارش را کم داشت.
۲۴۲۲۴۲
